Η Σύνοδος του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα ολοκληρώθηκε, με τη συμμετοχή του Πρωθυπουργού κ. Μητσοτάκη σε αυτή να κρίνεται από ανεπαρκής έως ασήμαντη. Τη στιγμή που η Τουρκία έθεσε μια σειρά αξιώσεων, όπως η επιστροφή στο πρόγραμμα των αεροσκαφών F35, ποια ήταν η ατζέντα της ελληνικής πλευράς; Αφού λάβαμε «φιλικά χτυπήματα στην πλάτη» για το γεγονός ότι επιτύχαμε το στόχο του 3,5% επί του Α.Ε.Π. για αμυντικές δαπάνες, πώς επιδίωξαν οι κ.κ. Μητσοτάκης, Γεραπετρίτης και Ντόκος να εξαργυρώσουν την εν λόγω ευθυγράμμισή μας με τις επιταγές της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας; Γιατί ο Ντόναλντ Τραμπ και ο Υπουργός Πολέμου Πιτ Χέγκσεθ δεν επισκέφθηκαν την Αθήνα πριν τη Σύνοδο, όπως διέρρεε το Μέγαρο Μαξίμου και πώς σταθμίζεται αυτή η αμερικανική στάση σε αντιπαραβολή με την ανταλλαγή φιλοφρονήσεων και υποσχέσεων με την τουρκική πλευρά;
Το στόχο των αμυντικών δαπανών επιτυγχάνουν κράτη-μέλη, τα οποία απειλούνται ευθέως. Και αν η Πολωνία και οι Βαλτικές Χώρες αντιμετωπίζουν προκλήσεις ασφαλείας από έναν εξωγενή παράγοντα, όπως η Ρωσία, στην περίπτωση της Ελλάδας η απειλή βρίσκεται εντός της Συμμαχίας. Η Τουρκία εξακολουθεί να έχει σε ισχύ το casus belli για την περίπτωση, που η χώρα μας αποφασίσει… να εφαρμόσει το Διεθνές Δίκαιο και συγκεκριμένα την UNCLOS III επεκτείνοντας την αιγιαλίτιδα ζώνη της έως τα 12 ν.μ.. Πώς λοιπόν ανέδειξε τον ως άνω παραλογισμό ο Έλληνας Πρωθυπουργός, πέραν μίας χλιαρής δήλωσης στους δημοσιογράφους; Σε ποια επίσημα θεσμικά όργανα του ΝΑΤΟ έθεσε το ζήτημα της παρεμπόδισης από την Τουρκία της πόντισης καλωδίου ηλεκτρικής διασύνδεσης μεταξύ νησιών, των οποίων η κυριαρχία είναι αδιαμφισβήτητα ελληνική και αποτυπώνεται στις συνθήκες της Λοζάνης (1923) και των Παρισίων (1947);
Η φοβικότητα της Κυβέρνησης Μητσοτάκη επέτρεψε στον κ. Ερντογάν να πραγματοποιήσει ένα «σόου» άνευ προηγουμένου, ωθώντας τον Αμερικανό Πρόεδρο να δηλώσει ότι «θα σκεφτεί το ενδεχόμενο της επιστροφής της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F35», δηλαδή ένα ζήτημα για το οποίο υφίσταται απαγόρευση διά αμερικανικού νόμου (“Countering America’s Adversaries Through Sanctions”, CAATSA – «Πράξη Αντιμετώπισης των Εχθρών της Αμερικής μέσω Κυρώσεων»). Ο κ. Τραμπ έφθασε στο σημείο, δηλαδή, να υπόσχεται ρήξεις και συγκρούσεις εντός των Η.Π.Α. με σκοπό την αλλαγή της νομοθεσίας, προκειμένου η «διεθνώς απομονωμένη» (όπως τη χαρακτήριζε η Κυβέρνηση της Ν.Δ.) Τουρκία να λάβει τα συγκεκριμένα αεροσκάφη 5ης γενιάς!
Είναι προφανές ότι η γεωπολιτική αξία της Ελλάδας δεν ακυρώθηκε, αλλά εξακολουθεί να υφίσταται ως δυναμικό προς εκμετάλλευση και χρήση από την εκάστοτε Ελληνική Κυβέρνηση. Αν ο κ. Μητσοτάκης αρνείται ή διστάζει να το πράξει, αυτό είναι ένα άλλης τάξης ζήτημα… Όμως, η Αθήνα έχει αναλάβει ένα δυσθεώρητο στρατηγικό κόστος προκειμένου να στηρίξει τα συμφέροντα της Συμμαχίας στην Ανατολική Μεσόγειο, στη Βόρειο Αφρική και στη Μέση Ανατολή, υπό συνθήκες ακραίας γεωπολιτικής αστάθειας. Έχει εκπληρώσει το σύνολο των συμβατικών και έκτακτων υποχρεώσεών της έναντι του ΝΑΤΟ μέσω, μεταξύ άλλων, της παραχώρησης στρατιωτικών εγκαταστάσεων με κυριότερες της Σούδας και της Αλεξανδρούπολης. Διαμέσου του «Κάθετου Διαδρόμου» έχει επωμιστεί το ρόλο του ενεργειακού τροφοδότη των εγκλωβισμένων στον Εύξεινο Πόντο συμμάχων, όπως η Βουλγαρία και η Ρουμανία, αλλά και κυρίως της εμπόλεμης Ουκρανίας.
Η αναντίρρητη σημασία της Ελλάδας ως περιφερειακός κλειδόλιθος απαιτεί, ωστόσο, στρατηγικό σχεδιασμό και πολιτική βούληση προκειμένου να παράγει απτά γεωστρατηγικά κέρδη για την πατρίδα μας και όχι μόνο για τους συμμάχους μας. Επί επτά χρόνια, η Κυβέρνηση έχει επιλέξει το ρόλο του «δεδομένου» και «προβλέψιμου» στις σχέσεις της με την άλλη άκρη του Ατλαντικού, χωρίς να θέτει μετ’ επιτάσεως και δυναμικά τους προβληματισμούς και τα ελληνικά εθνικά δίκαια. Καθίσταται σαφές ότι οι εκπτώσεις της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής οφείλουν να τερματιστούν άμεσα, μαζί με τον τερματισμό της παρουσίας της Ν.Δ. στην εξουσία.
Γιάννης Σαρακιώτης
Δικηγόρος – Βουλευτής Φθιώτιδας